Duurzame landbouw? Meer dan opbrengst alleen!

22 mei 2012

Recent verschenen de resultaten van een onderzoek over de vergelijking tussen bio en gangbaar in het
wetenschappelijke tijdschrift, Nature. Helaas focust het onderzoek zich vooral op de opbrengst.

Recent verschenen de resultaten van een onderzoek over de vergelijking tussen bio en gangbaar in het wetenschappelijke tijdschrift, Nature.

Helaas focust het onderzoek zich vooral op de opbrengst, om dan tot de conclusie te komen dat in de regel gangbare landbouw 34% meer opbrengst heeft. Op bodems waar jarenlang professioneel bio werd geteeld, is de gemiddelde opbrengst 13% lager, aldus de onderzoekers.

Een landbouwsysteem louter en alleen beoordelen vanuit de opbrengst, is kortzichtig. Een totale beoordeling gaat uit van het volledige systeem. Biologische landbouw beoogt niet alleen maar voedselproductie. Het heeft veel meer te bieden. Biologische landbouw waarborgt de bodemvruchtbaarheid op lange termijn. Bio werkt aan een betere bodemstructuur. Het genoemde onderzoek stelt dan ook vast dat biologische landbouwbodems een beter waterbergend vermogen hebben en dat ze in droge omstandigheden hogere opbrengsten opleveren dan gangbaar. Met de klimaatverandering voor ogen is dit alvast meegenomen.

Bio stimuleert biodiversiteit. Bio werkt zo weinig mogelijk met niet‐hernieuwbare en milieubelastende inputs. Een bioboer gebruikt geen kunstmeststoffen en chemisch‐synthetische bestrijdingsmiddelen. Dit alles maakt dat landbouw ook op langere termijn houdbaar blijft. Wie zich toch wil focussen op opbrengst, moet om een correct zicht op de feiten te krijgen, deze in relatie brengen met de kosten voor externe inputs als fosfor en energie. Deze worden steeds duurder, en de verwachting is dat deze prijzen als gevolg van schaarste globaal nog verder zullen stijgen.

De oplossing voor het wereldvoedselvraagstuk ligt trouwens niet éénzijdig bij productieverhoging, maar vooral bij evenwichtige verdeling, bestaanszekerheid voor de boer, het tegengaan van verliezen in de hele keten en gedragsverandering van de consument. In de Westerse landen komt gemiddeld 30 % van het voedsel in de vuilinisbak terecht. Bovendien is er een te hoge consumptie van vlees. Het voedingspatroon in het Westen levert een stevige bijdrage aan obesitas en tal van welvaartsziekten.

De onderzoekers stellen verder dat de opbrengsten in bio sterker afhankelijk zijn van kennis en goed landbouwmanagement. Kennisontwikkeling‐ en verspreiding is dan ook cruciaal in bio. Daar knelt het schoentje. Er is te weinig onderzoek op het terrein op vlak van agro‐ecologische landbouwmethodes. Het praktijkonderzoek is tot op vandaag nog steeds teveel gefocust op hoog technologische agro‐industriële landbouw. Investeringen in agro‐ecologisch en participatief onderzoek moeten significant toenemen om de lange termijn uitdagingen op vlak van voedselzekerheid, biodiversiteit, klimaatverandering, uitputting van grondstoffen en bodemerosie aan te pakken.

Info: resultaten van onderzoek in Nature

Auteur: Esmeralda Borgo