Lighthousebedrijven: van succesvol proefproject naar structurele innovatie in de Vlaamse landbouw?

Vlaanderen erkent de voortrekkersrol van biologische landbouw bij de verduurzaming van de landbouwsector en voorziet daarom binnen het bestaande landbouwonderzoek ook financiering voor onderzoek naar biologische landbouw. Maar voor de biologische veehouderij stoten de onderzoekswereld en de biosector op een gebrek aan infrastructuur. Uit nieuw onderzoek blijkt dat 'lighthousebedrijven' dit hiaat kunnen opvangen. Lighthousebedrijven zijn commerciële veehouderijen, waar tegelijkertijd ook onderzoek, monitoring en demonstratie plaatsvindt. Dankzij een langetermijnsamenwerking met de biologische veehouder versterken wetenschappelijke kennis en praktijkkennis elkaar. Dat past helemaal in de traditie van het biologische landbouwonderzoek, dat vaak bottom-up tot stand komt.

Hoewel de mogelijkheden er zijn, bestaan er vandaag in Vlaanderen nog geen lighthousebedrijven in de biologische veehouderij. Daarvoor moeten nog enkele randvoorwaarden worden vervuld. De onderzoekers roepen de Vlaamse overheid om hierin een ondersteunende rol op te pakken en ze formuleerden enkele beleidsaanbevelingen die het opzetten van Vlaamse lighthousebedrijven effectief mogelijk moet maken. Denk aan structurele financiering, langetermijnengagementen, vergoedingen voor landbouwers, maar ook aan duidelijke wettelijke kaders, waarbij lighthousebedrijven bijvoorbeeld dezelfde mogelijkheden zouden krijgen als onderzoeksinstellingen.

Daarnaast zijn er ook op bedrijfsniveau duidelijke afspraken nodig. Die gaan over taakverdeling, (financiële) vergoedingen, databeheer eigenaarschap, enzovoort. Aan de hand van workshops en interviews met veehouders, onderzoekers, adviseurs en buitenlandse experts brachten de onderzoekers de goede praktijken en randvoorwaarden in beeld. Die zijn gebundeld in een leidraad met inzichten, aandachtspunten en praktische handvaten.

De onderzoekspartners willen in een vervolgonderzoek graag de eerste stappen zetten om in twee dierlijke sectoren effectief tot een biologisch lighthousebedrijf te komen. Het uiteindelijke doel? Een netwerk van lighthousebedrijven in de verschillende sectoren en regio’s.

Ontvang je graag meer informatie over het Lighthouse-project? Neem contact op met Carmen Landuyt, coördinator CCBT T +32 (0)9 331 60 85 E carmen.landuyt@ccbt.be